Przemysł drzewny Ukrainy w 2025 roku: deficyt zasobów i stawka na mechanizmy giełdowe

Tezy: Rynek drzewny Ukrainy w 2025 roku działa w warunkach wojny, deficytu surowców i presji EUDR. Mechanizmy giełdowe w latach 2022–2025 zapewniły realizację 13 mln m³, ponad 11,5 tys. aukcji oraz wzrost realizacji kontraktów do 90,3%.

Już czwarty rok sektor drzewny Ukrainy funkcjonuje w warunkach pełnoskalowej wojny. Ograniczenia w pozyskiwaniu drewna, deficyt surowców, rosnące zapotrzebowanie na bioenergetykę oraz trudności logistyczne tworzą dla rynku ciągłe negatywne tło. Jednocześnie branża zmobilizowała zasoby i utrzymuje dynamikę rozwoju, coraz bardziej opierając się na mechanizmach giełdowych i otwartych danych jako narzędziach stabilizacji w turbulentnych czasach.

Ukraiński rynek: deficyt zasobów i stawka na zasady giełdowe

W latach 2022–2025 na rynku wzmocniono i rozszerzono mechanizmy giełdowe: ujednolicone zasady akredytacji i handlu zapewniły równy, otwarty dostęp dla biznesu oraz zwiększyły przewidywalność sprzedaży. Wzmocniony monitoring realizacji zobowiązań wynikających z umów stał się jednym z czynników wzrostu dyscypliny, a decyzje zaczęto częściej podejmować na podstawie publicznie dostępnych informacji – wyników aukcji, wskaźników i analiz.

Według danych Ukraińskiej Giełdy Energetycznej (UEB), w latach 2022–2025 przeprowadzono ponad 11,5 tys. aukcji sprzedaży drewna. Łączny wolumen realizacji wyniósł 13 mln m³, a łączna wartość przekroczyła 36,2 mld UAH (z VAT). Dla gospodarstw leśnych efekt przejrzystej konkurencji oszacowano na ponad 4,1 mld UAH (z VAT) dodatkowego dochodu, co, według oceny uczestników rynku, odzwierciedla wpływ rynkowego mechanizmu ustalania cen.

Płynność aukcji wspierała szeroka partycypacja biznesu: na platformach działa ponad 5 tys. akredytowanych firm, w tym 4 926 nabywców i 150 sprzedawców. Osobnym osiągnięciem jest wzrost realizacji umów z 65% do 90,3%, czemu sprzyjały wsparcie poaukcyjne i cyfrowa kontrola. UEB informuje również o rozwoju infrastruktury elektronicznego obiegu dokumentów, stosowaniu podpisów elektronicznych, standardowych wzorów umów, integracji z państwowymi serwisami oraz powstaniu Ukraińskiego Domu Rozliczeniowego jako narzędzia zarządzania ryzykiem i rozliczeń, wykorzystującego m.in. gwarancje bankowe i sankcje wobec nieuczciwych uczestników.

Europa: deficyt surowca iglastego, presja cenowa i spadek marż

Równolegle Europa w 2025 roku zmaga się z własnymi, regionalnie uwarunkowanymi wyzwaniami: zaostrzonym regulowaniem ekologicznym, zmniejszeniem zapasów świerku oraz konsekwencjami pożarów lasów. W efekcie doszło do deficytu drewna iglastego i zaostrzenia konkurencji o surowiec.

W Europie Środkowej średnie ceny kłód iglastych w 2025 roku osiągały 115–140 euro/m³. Droższy surowiec stał się czynnikiem wzrostu kosztów produktów końcowych: średnia cena eksportowa z UE do Wielkiej Brytanii, według podanych szacunków, wzrosła z 241 euro/m³ do 271 euro/m³ w 2025 roku. Na tle deficytu wzrósł również import kłód iglastych z Norwegii do UE – o ponad 50% w okresie styczeń–wrzesień 2025 roku. Uczestnicy europejskiego rynku coraz częściej sygnalizują presję na rentowność, spadek marż oraz konieczność redukcji wolumenów produkcji.

Dodatkowym czynnikiem regulacyjnym jest Rozporządzenie UE w sprawie wylesiania (EUDR). Pomimo deklarowanego celu ekologicznego, jego wdrażanie, według ocen biznesu, wiąże się z praktycznymi problemami, w tym trudnościami w zbieraniu danych geokoordynacyjnych. Dla ukraińskich producentów kwestia ta jest szczególnie wrażliwa ze względu na niedoskonałość krajowych systemów monitorowania lasów, co skłoniło rynek do apeli o odroczenie i uproszczenie wymagań.

Sektor drzewny w 2025 roku na Ukrainie i w UE coraz wyraźniej funkcjonuje w logice rynku ograniczonych zasobów, gdzie kluczowe stają się zdolność do szybkiej adaptacji, prognozowania i efektywnego rozdziału wolumenów. Ukraiński model giełdowej realizacji drewna, oparty na cyfrowych procedurach i jawności wyników, pretenduje do roli stabilizatora: otwarte dane, analityka i kontrola realizacji kontraktów wzmacniają zaufanie i pomagają utrzymać aktywność nawet w okresach turbulencji. Kolejnym etapem, jak zapowiada giełda, ma być wprowadzenie narzędzi sztucznej inteligencji do monitorowania ryzyk i automatyzacji kontroli – jako odpowiedź na rosnącą złożoność rynku i wymagania dotyczące przejrzystości.

Zrodło:
Wystąpił błąd podczas przetwarzania żądania